Hoe herken je veiligheidsglas in je eigen woning?

Thomas Meulenberg ·
Hand die een vensterruit aanraakt van binnenuit, met reflectie van Nederlandse tuin in glas, wit houten kozijn en bakstenen gevel.

Veiligheidsglas herken je aan een stempel in de hoek van de ruit, aan de manier waarop het glas breekt of aan een zichtbare folie tussen de glaslagen. Gehard glas spat bij breuk uiteen in kleine, stompe brokjes. Gelaagd glas behoudt zijn vorm dankzij een tussenlaag en vertoont een spinnenwebpatroon. Niet elk veiligheidsglas heeft een zichtbaar stempel, waardoor herkenning soms lastig is.

Ontbrekend veiligheidsglas op gevaarlijke plekken vergroot het risico op ernstig letsel

Gewoon floatglas breekt in scherpe, grote scherven die diepe snijwonden kunnen veroorzaken. Op plekken waar mensen vallen, stoten of leunen, zoals bij lage ramen, glazen deuren en trapleuningen, is dat een reëel gevaar. Weet je niet zeker of het glas in jouw woning aan de veiligheidsnormen voldoet? Laat het dan controleren door een gecertificeerde glaszetter. Wij bekijken samen met jou welke ruiten aan vervanging toe zijn en welk type veiligheidsglas het beste past bij jouw situatie.

Condens en onzichtbare schade aan je ruiten signaleren een groter isolatieprobleem

Condens aan de binnenkant van een dubbelglasruit betekent dat de spouwruimte niet meer goed afgesloten is. De isolerende werking is dan al grotendeels verloren gegaan, ook als de ruit er van buitenaf nog intact uitziet. Dit speelt ook bij veiligheidsglas: beschadigde of verouderde ruiten presteren slechter dan je denkt. De oplossing is een gerichte inspectie waarbij niet alleen het type glas, maar ook de staat ervan wordt beoordeeld. Zo weet je precies wat je hebt en wat er eventueel vervangen moet worden.

Wat is veiligheidsglas precies?

Veiligheidsglas is glas dat zo is verwerkt of behandeld dat het bij breuk minder gevaarlijk is dan gewoon glas. Het breekt niet in scherpe splinters, maar in kleine, stompe brokjes, of het behoudt zijn vorm dankzij een tussenlaag. Er zijn twee hoofdtypen: gehard glas en gelaagd glas, elk met eigen eigenschappen en toepassingen.

Gewoon vlakglas, ook wel floatglas genoemd, breekt in lange, scherpe scherven die ernstig letsel kunnen veroorzaken. Veiligheidsglas is speciaal ontwikkeld om dat risico te beperken. Bij gehard glas zorgt een thermisch verhardingsproces ervoor dat het glas bij breuk uiteenvalt in kleine, relatief stompe stukjes. Bij gelaagd glas houdt een transparante folie de scherven bij elkaar, zelfs als het glas gebroken is.

Veiligheidsglas wordt toegepast in situaties waarin de kans op breuk groter is of waarin de gevolgen van breuk ernstig kunnen zijn. Denk aan lage ramen, glazen deuren, dakramen en glazen balustrades. In veel van die situaties is het gebruik van veiligheidsglas ook wettelijk verplicht.

Waar in huis is veiligheidsglas verplicht?

Veiligheidsglas is in Nederland verplicht op plekken waar de kans op letsel bij glasbreuk groot is. Het Bouwbesluit schrijft voor dat veiligheidsglas gebruikt moet worden in deuren, zijlichten naast deuren, lage ramen tot 85 centimeter boven de vloer en in glazen wanden en balustrades.

Concreet gaat het om de volgende situaties:

  • Glazen deuren en draaideuren
  • Ramen waarvan de onderkant lager dan 85 centimeter boven de vloer zit
  • Zijpanelen naast een deur, tot op bepaalde hoogte
  • Glazen balustrades en trapleuningen
  • Dakramen en schuine dakvlakken met glas
  • Douchedeuren en douchewanden

Bij nieuwbouw en renovaties waarvoor een vergunning vereist is, controleert de gemeente of het juiste glas is toegepast. In bestaande woningen is het mogelijk dat er nog gewoon glas zit op plekken waar veiligheidsglas vereist is, zeker in oudere woningen die vóór de huidige regelgeving zijn gebouwd. Het is verstandig om dit te laten controleren, met name als je kinderen in huis hebt of als de woning al jaren niet verbouwd is.

Hoe herken je gehard glas aan het stempel?

Gehard glas is te herkennen aan een permanent stempel of keurmerk in een van de hoeken van de ruit. Dit stempel is ingebrand in het glas en bevat doorgaans de naam van de fabrikant, een normaanduiding zoals EN 12150 en de aanduiding “ESG” of “TVG”, wat staat voor Einscheiben-Sicherheitsglas of thermisch voorgespannen glas.

Het stempel is zichtbaar met het blote oog, al kan het soms klein zijn. Kijk goed in alle vier de hoeken van de ruit, bij voorkeur met een lichtbron achter het glas. Het stempel zit altijd aan de rand, nooit in het midden van de ruit.

Naast het stempel kun je gehard glas ook herkennen door er een polarisatiefilter voor te houden, zoals de lens van een zonnebril. Door gehard glas heen zie je dan een patroon van lichtbogen of kleurbanden, veroorzaakt door de interne spanningen in het glas. Dit is een betrouwbare methode als het stempel niet zichtbaar of niet meer leesbaar is.

Hoe herken je gelaagd glas zonder stempel?

Gelaagd glas heeft niet altijd een zichtbaar stempel. Je herkent het door goed naar de rand van de ruit te kijken: bij gelaagd glas zie je een dunne tussenlaag, meestal een transparante folie, tussen de twee glaslagen. Die laag is zichtbaar als een lichte lijn in de dwarsdoorsnede van de rand.

Een andere manier is het gebruik van een lichtbron die je langs de rand van de ruit houdt. De folie reflecteert licht net iets anders dan glas, waardoor je de gelaagde opbouw kunt zien. Bij oudere ruiten kan de folie verkleurd zijn, wat de herkenning makkelijker maakt.

Als een gelaagde ruit gebroken is, blijft het glas op zijn plek zitten dankzij de folie. Er ontstaat een spinnenwebpatroon van barsten, maar de scherven vallen niet naar beneden. Dat is precies de reden waarom gelaagd glas veel wordt gebruikt in dakramen en autoruiten: ook bij breuk blijft de ruit een barrière vormen.

Wat is het verschil tussen gehard en gelaagd glas?

Gehard glas is sterker dan gewoon glas en valt bij breuk uiteen in kleine, stompe brokjes. Gelaagd glas bestaat uit twee of meer glaslagen met een folie ertussen en behoudt bij breuk zijn vorm. Het grootste verschil zit in wat er gebeurt na de breuk: gehard glas valt uiteen, gelaagd glas blijft op zijn plek.

Gehard glas biedt meer weerstand tegen mechanische krachten en temperatuurverschillen. Het is moeilijker te breken, maar als het eenmaal breekt, is de ruit volledig verloren. Gelaagd glas is minder hard, maar biedt na breuk nog steeds bescherming omdat de folie de scherven bij elkaar houdt.

Voor toepassingen waarbij inbraakwering of veiligheid na breuk belangrijk is, zoals dakramen, glazen vloeren en bijzondere isolatieoplossingen, wordt vaker gelaagd glas toegepast. Gehard glas wordt veel gebruikt in douchedeuren, glazen deuren en lage ramen. In sommige situaties wordt gelaagd gehard glas toegepast: een combinatie die zowel hoge sterkte als veiligheid na breuk biedt.

Wanneer moet je veiligheidsglas laten vervangen?

Veiligheidsglas moet worden vervangen als het gebarsten of gebroken is, als het stempel niet meer leesbaar is en je twijfelt of het glas nog aan de norm voldoet, of als het glas op een verplichte plek zit maar bij nader inzien geen veiligheidsglas blijkt te zijn. Ook bij renovaties of verbouwingen is het verstandig de beglazing te laten beoordelen.

Gehard glas kan niet gerepareerd worden. Zodra er een ster of barst in zit, is de spanning in het glas verstoord en kan het op elk moment spontaan uiteenvallen. Vervang het dan zo snel mogelijk. Gelaagd glas met een gebroken buitenste laag behoudt zijn vorm dankzij de folie, maar de beschermende werking is al verminderd. Ook dit glas moet worden vervangen.

Heb je twijfels over het glas in jouw woning? Wij kijken graag met je mee. Via een vrijblijvende offerteaanvraag plannen we een afspraak in waarbij we de situatie ter plekke beoordelen en je advies geven over wat er nodig is. Zo weet je precies waar je aan toe bent, zonder dat je er zelf een specialist voor hoeft te worden.

Veelgestelde vragen

Kan ik zelf controleren of het glas in mijn woning veiligheidsglas is?

Ja, je kunt een eerste controle zelf uitvoeren. Kijk in de hoeken van elke ruit op een stempel met aanduidingen zoals 'ESG', 'TVG' of een normnummer zoals EN 12150. Houd daarnaast een polarisatiefilter (zoals een zonnebrilglas) voor de ruit: gehard glas toont dan kleurpatronen door interne spanningen. Twijfel je na deze controle nog steeds, laat het dan bevestigen door een gecertificeerde glaszetter.

Wat zijn de risico's als ik gewoon floatglas laat zitten op een verplichte plek?

Gewoon floatglas breekt in lange, scherpe scherven die ernstige snijwonden of zelfs levensgevaarlijk letsel kunnen veroorzaken. Naast het veiligheidsrisico loop je bij een verbouwing of inspectie ook het risico op juridische aansprakelijkheid als blijkt dat de beglazing niet aan het Bouwbesluit voldoet. Bij woningen met kinderen of ouderen is het risico extra groot, omdat zij bij een val sneller in contact komen met laaggelegen glas.

Hoe zit het met veiligheidsglas bij een huurwoning — wie is verantwoordelijk voor vervanging?

In een huurwoning is de verhuurder verantwoordelijk voor het voldoen aan de wettelijke eisen uit het Bouwbesluit, waaronder de aanwezigheid van veiligheidsglas op verplichte plekken. Als huurder kun je de verhuurder schriftelijk aanspreken als je vermoedt dat er geen veiligheidsglas aanwezig is op risicovolle locaties. Bij twijfel is het verstandig een glaszetter een inspectie te laten uitvoeren, zodat je met een concreet rapport naar de verhuurder kunt stappen.

Kan gelaagd glas ook worden toegepast als isolatieglas of dubbel glas?

Ja, gelaagd glas kan worden gecombineerd met dubbelglas- of HR++-beglazing. In dat geval bestaat de isolerende ruit uit meerdere lagen, waarbij één of beide glasbladen gelaagd zijn. Dit biedt zowel thermische isolatie als veiligheid na breuk, wat het een populaire keuze maakt voor dakramen, glazen vloeren en situaties waarbij inbraakwering een rol speelt.

Wat moet ik doen als gehard glas spontaan uiteenvalt zonder duidelijke aanleiding?

Spontane breuk van gehard glas — ook wel 'spontaneous breakage' genoemd — kan optreden door microscopisch kleine onzuiverheden in het glas, zoals nikkelsuliide-insluitsels, die na verloop van tijd uitzetten. Ruim de brokjes veilig op met dikke handschoenen en een borstel, en sluit de opening tijdelijk af. Laat zo snel mogelijk een nieuwe ruit plaatsen door een glaszetter, en overweeg bij herhaalde spontane breuk te kiezen voor gelaagd gehard glas, dat ook na breuk op zijn plek blijft zitten.

Is veiligheidsglas ook verplicht bij een aanbouw of serre die ik zelf laat bouwen?

Ja, bij een aanbouw of serre gelden dezelfde regels uit het Bouwbesluit als bij de rest van de woning. Glazen deuren, lage ramen en schuine dakvlakken van glas moeten voldoen aan de veiligheidsnormen, ongeacht of het om een nieuwbouwwoning of een uitbreiding gaat. Als voor de aanbouw een omgevingsvergunning vereist is, controleert de gemeente of de juiste beglazing is toegepast. Laat je aannemer of glaszetter dit vooraf bevestigen om problemen bij de oplevering te voorkomen.

Hoe lang gaat veiligheidsglas mee en wanneer is vervanging nodig ook zonder zichtbare schade?

Veiligheidsglas heeft geen vaste vervangingstermijn, maar de kwaliteit kan over de jaren afnemen. Bij gelaagd glas kan de tussenfolie verkleuren of loslaten, wat de isolerende en veiligheidseigenschappen vermindert. Bij dubbelglas-units kan de randafdichting verouderen, waardoor condens tussen de lagen ontstaat — een teken dat de ruit aan vervanging toe is. Een periodieke inspectie door een glaszetter, zeker bij ruiten ouder dan 15 à 20 jaar, helpt je tijdig problemen te signaleren.

Gerelateerde artikelen