Waarom is veiligheidsglas in nieuwbouwwoningen vaak verplicht?

Jeroen de Vries ·
Glazenier met werkhandschoenen plaatst gelaagd veiligheidsglas in wit kozijn van Nederlandse nieuwbouwwoning, bakstenen gevel op achtergrond.

Veiligheidsglas is in nieuwbouwwoningen verplicht op plaatsen waar glas bij breuk een gevaar kan vormen, zoals bij lage ramen, deuren en glazen wanden. Het Bouwbesluit schrijft voor dat glas op kwetsbare posities bestand moet zijn tegen impact of, bij breuk, in veilige stukken uiteen moet vallen. Dit geldt zowel voor nieuwbouw als voor bepaalde verbouwingen waarbij het glas wordt vervangen.

Onveilig glas in je woning kost je bij een ongeluk meer dan je denkt

Gewoon vlakglas breekt in scherpe, gevaarlijke scherven die ernstig letsel kunnen veroorzaken. In een woning met kinderen of huisdieren is dat risico voortdurend aanwezig bij elke lage ruit of glazen deur. Wat veel huiseigenaren niet weten, is dat bij schade of letsel door niet-goedgekeurd glas op verplichte posities de verantwoordelijkheid bij de eigenaar kan liggen. Laat controleren welk glas er in jouw woning zit en of het aan de huidige eisen voldoet, zeker als je een oudere woning hebt.

Niet weten waar veiligheidsglas verplicht is, leidt tot kostbare fouten bij een verbouwing

Veel huiseigenaren vervangen glas tijdens een verbouwing zonder te weten dat op bepaalde posities specifieke glassoorten verplicht zijn. Het resultaat: een woning die niet voldoet aan het Bouwbesluit, mogelijke problemen bij verkoop of verzekering, en het risico dat het glas opnieuw vervangen moet worden. De oplossing is eenvoudig: laat je vooraf adviseren door een gecertificeerde glaszetter die de regels kent en direct de juiste keuze maakt.

Wat is veiligheidsglas precies?

Veiligheidsglas is glas dat bij breuk geen gevaarlijke scherven vormt, of glas dat zo sterk is dat het bestand is tegen harde impact. Het valt uiteen in twee hoofdtypen: gehard glas en gelaagd glas. Beide soorten voldoen aan de Europese norm EN 12600 en zijn ontworpen om letsel bij glasbreuk te voorkomen.

Bij gewoon vlakglas ontstaan bij breuk lange, scherpe splinters die diepe snijwonden kunnen veroorzaken. Veiligheidsglas is zo verwerkt of behandeld dat dit niet gebeurt. Gehard glas spat uiteen in kleine, stompe stukjes. Gelaagd glas houdt de scherven bij elkaar doordat een folie de glasdelen op hun plek houdt, ook na breuk.

De term veiligheidsglas zegt niets over de dikte of het isolatievermogen van het glas. Het gaat puur om het gedrag bij breuk of impact. Veiligheidsglas kan ook worden gecombineerd met isolerende of geluid- of warmtewerende eigenschappen, afhankelijk van de toepassing.

Waarom is veiligheidsglas in nieuwbouw verplicht?

Veiligheidsglas is in nieuwbouw verplicht omdat het Bouwbesluit 2012 voorschrijft dat glas op kwetsbare posities bij breuk geen gevaar mag vormen. De wetgever heeft vastgesteld dat gewoon glas op bepaalde plekken, zoals bij lage ramen en deuren, een onaanvaardbaar risico vormt voor bewoners, bezoekers en voorbijgangers.

De verplichting is gebaseerd op de gedachte dat mensen niet altijd zien dat er glas is, of er onbedoeld tegenaan lopen. Denk aan een kind dat door een glazen deur rent, of iemand die struikelt en met de hand door een laag raam valt. Op die plekken moet glas veilig breken, of helemaal niet breken.

Het Bouwbesluit verwijst naar de NEN 3569-norm, die precies omschrijft op welke posities en in welke situaties veiligheidsglas verplicht is. Gemeenten handhaven dit bij de bouwvergunning en bij de oplevering van nieuwbouw. Afwijken van deze norm is niet toegestaan, ook niet als de opdrachtgever dat wil.

Op welke plekken in huis is veiligheidsglas verplicht?

Veiligheidsglas is verplicht op posities waar glas zich binnen bereik bevindt en waar risico op aanraking of inloop bestaat. Concreet gaat het om: glas in deuren, glas naast deuren tot op een bepaalde hoogte, lage ramen waarvan de onderkant dicht bij de vloer zit, en glazen wanden of scheidingen in woonruimten.

De NEN 3569-norm werkt met zones. Zone A is het gevaarlijkst: glas in deuren en glas naast deuren tot 30 centimeter breed en tot 150 centimeter hoog. Zone B omvat glas in wanden tot 85 centimeter boven de vloer. In beide zones is veiligheidsglas verplicht in nieuwbouw.

Praktische voorbeelden van verplichte posities:

  • Glazen binnendeur of voordeur
  • Zijlichten naast een voordeur
  • Laag raam in de woonkamer waarvan de onderkant minder dan 85 centimeter boven de vloer zit
  • Glazen douchedeur of douchewand
  • Glazen balustrade op een trap of balkon

Op hogere posities, zoals een normaal venster op borsthoogte, is veiligheidsglas niet altijd verplicht. Maar ook daar kan het verstandig zijn om ervoor te kiezen, zeker als je kinderen in huis hebt.

Wat is het verschil tussen gehard en gelaagd veiligheidsglas?

Gehard glas is thermisch behandeld, waardoor het vier tot vijf keer sterker is dan gewoon glas en bij breuk uiteenvalt in kleine, stompe stukjes. Gelaagd glas bestaat uit twee of meer glaslagen met een folie ertussen, zodat de scherven na breuk aan de folie blijven kleven en het glas op zijn plek blijft zitten.

Het belangrijkste praktische verschil zit in wat er na breuk gebeurt. Gehard glas valt bij een harde klap volledig uiteen. Dat is veiliger dan scherpe scherven, maar het glas is dan wel weg. Gelaagd glas blijft na breuk als geheel op zijn plek, wat extra inbraakwering biedt en ook nuttig is op posities waar een gat gevaarlijk is, zoals bij een dakraam of een glazen balustrade.

Voor inbraakwerend glas wordt altijd gelaagd glas gebruikt, soms in meerdere lagen. Gehard glas biedt geen noemenswaardige inbraakwering, omdat het bij een gerichte klap snel bezwijkt. Wil je dus zowel veiligheid bij breuk als weerstand tegen inbraak, dan is gelaagd glas de juiste keuze.

Geldt de verplichting ook bij renovatie of verbouwing?

Bij renovatie of verbouwing geldt de verplichting voor veiligheidsglas op het moment dat glas wordt vervangen of nieuw glas wordt geplaatst. Je hoeft bestaand glas dat al aanwezig is niet automatisch te vervangen, maar zodra je het aanpakt, moet het nieuwe glas aan de huidige normen voldoen.

Dit wordt het “rechtens verkregen niveau” genoemd. Bestaande situaties worden niet met terugwerkende kracht afgekeurd, maar bij wijziging geldt het huidige Bouwbesluit. Vervangt een glaszetter bij jou een ruit op een verplichte positie, dan moet hij veiligheidsglas plaatsen. Doet hij dat niet, dan voldoet de situatie niet aan de regels.

Bij een grotere verbouwing waarvoor een omgevingsvergunning nodig is, wordt de hele glastoepassing beoordeeld. Dan kan de gemeente eisen dat al het glas op verplichte posities wordt aangepast, ook als dat glas er al langer zit. Het is verstandig dit vooraf te laten uitzoeken, zodat je niet achteraf voor onverwachte kosten komt te staan.

Hoe herken je of bestaand glas aan de eisen voldoet?

Veiligheidsglas is te herkennen aan een keurmerk in de hoek van de ruit. Dit is een kleine sticker of een ingegraveerd logo met een codering die aangeeft om welk type glas het gaat en aan welke norm het voldoet. Ontbreekt dit keurmerk, dan is het glas hoogstwaarschijnlijk geen gecertificeerd veiligheidsglas.

De codering op het keurmerk volgt de Europese norm EN 12600. Een aanduiding als “1B1” of “2B2” geeft aan hoe het glas presteert bij een valtest. Klasse 1 is de hoogste veiligheidsklasse. Heb je moeite met het lezen van de codering, dan kan een vakman dit voor je uitleggen.

Twijfel je of het glas in jouw woning aan de eisen voldoet, zeker op posities als glazen deuren, lage ramen of een douchedeur? Wij kijken dat graag voor je na. Via een vrijblijvend adviesgesprek beoordelen we de situatie ter plekke en geven we je een eerlijk advies over wat er eventueel moet worden aangepast.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de gevolgen als ik bij een verbouwing per ongeluk het verkeerde glas heb laten plaatsen?

Als op een verplichte positie geen veiligheidsglas is geplaatst, voldoet jouw woning niet aan het Bouwbesluit. Dit kan problemen opleveren bij de verkoop van je woning, bij een verzekeringsuitkering na schade of letsel, en bij een eventuele inspectie door de gemeente. De praktische oplossing is het glas alsnog laten vervangen door een gecertificeerde glaszetter — hoe eerder je dit aanpakt, hoe minder risico je loopt.

Mag ik zelf veiligheidsglas plaatsen, of moet ik daar een vakman voor inschakelen?

Technisch gezien is er geen wettelijke verplichting om een erkende glaszetter in te schakelen voor het plaatsen van glas, maar het wordt sterk afgeraden om dit zelf te doen op verplichte posities. Een gecertificeerde glaszetter kent de normen, plaatst het juiste type glas op de juiste positie, en zorgt ervoor dat het keurmerk correct zichtbaar is. Bovendien ben jij als woningeigenaar verantwoordelijk als achteraf blijkt dat het glas niet aan de eisen voldoet.

Is veiligheidsglas ook verplicht in een tuinkas, serre of aanbouw?

Dat hangt af van de functie en de constructie van de ruimte. Een serre of aanbouw die als woonruimte wordt gebruikt en waarvoor een omgevingsvergunning is vereist, valt onder het Bouwbesluit — en dus gelden ook daar de regels voor veiligheidsglas op kwetsbare posities. Voor een vrijstaande tuinkas gelden doorgaans andere of minder strenge regels. Laat bij twijfel vooraf controleren welke normen van toepassing zijn op jouw specifieke situatie.

Wat kost veiligheidsglas meer vergeleken met gewoon glas?

De meerprijs van veiligheidsglas ten opzichte van gewoon vlakglas varieert afhankelijk van het type: gehard glas is doorgaans 20 tot 40 procent duurder dan standaard float glas, terwijl gelaagd glas — zeker in meerdere lagen — aanzienlijk meer kan kosten. Bedenk daarbij dat veiligheidsglas op veel posities ook gecombineerd kan worden met isolerende of geluidwerende eigenschappen, waardoor je twee voordelen in één product krijgt. De investering weegt in de meeste gevallen ruimschoots op tegen de kosten en risico's van een ongeluk of een herplaatsing.

Kan veiligheidsglas ook op maat worden geleverd voor bijzondere vormen of afmetingen?

Ja, zowel gehard als gelaagd veiligheidsglas kan op maat worden geproduceerd voor vrijwel elke vorm of afmeting, inclusief ronde, driehoekige of schuine glasvlakken. Belangrijk om te weten: gehard glas moet vóór het harden op maat worden gesneden, want na het hardingsproces kan het glas niet meer worden bewerkt zonder te breken. Gelaagd glas is na productie nog wel te bewerken, wat het iets flexibeler maakt voor bijzondere toepassingen.

Hoe zit het met veiligheidsglas in huurwoningen — wie is verantwoordelijk, huurder of verhuurder?

De verantwoordelijkheid voor het voldoen aan het Bouwbesluit ligt bij de eigenaar van de woning, dus bij de verhuurder. Als een verhuurder glas laat vervangen of een verbouwing uitvoert, moet het nieuwe glas op verplichte posities aan de normen voldoen. Als huurder kun je de verhuurder aanspreken als je vermoedt dat het glas niet veilig is, zeker op posities zoals glazen deuren of lage ramen. Documenteer je bevindingen en meld het schriftelijk, zodat je een duidelijk spoor hebt.

Verliest veiligheidsglas zijn eigenschappen na verloop van tijd, en hoe vaak moet het worden vervangen?

Veiligheidsglas heeft geen vaste vervangingstermijn en verliest zijn veiligheidseigenschappen niet door ouderdom alleen. Wel kunnen krassen, chips of beschadigingen aan de rand de sterkte van gehard glas aanzienlijk verminderen, waardoor het bij een klap eerder bezwijkt dan bedoeld. Laat beschadigd veiligheidsglas altijd beoordelen door een vakman, want zichtbare schade zegt niet altijd iets over de structurele integriteit — maar onzichtbare randschade kan dat wel doen.

Gerelateerde artikelen